Karaty na gramy – przelicznik ct na g i karatów złota na próbę

Ile waży 1 karat?

1 karat metryczny (ct) to dokładnie 0,2 g, czyli 200 mg. To definicja, a nie zaokrąglenie: taką wartość przyjęła IV Generalna Konferencja Miar w 1907 roku, a w kolejnych latach wprowadzały ją poszczególne państwa. Dziś karat metryczny obowiązuje w handlu kamieniami szlachetnymi na całym świecie. Wcześniej karat w Londynie, Amsterdamie czy Paryżu ważył trochę inaczej. W drugą stronę 1 g to dokładnie 5 ct. Karat dzieli się na 100 punktów (pt), więc 1 punkt to 0,01 ct, czyli 2 mg.

Nazwa pochodzi od greckiego keration, czyli nasiona szarańczynu, drzewa znanego u nas jako chleb świętojański. Popularna opowieść mówi, że takie nasiona mają wyjątkowo równą masę i dlatego służyły jako odważniki. Badanie z 2006 roku (Turnbull i in.) pokazało jednak, że masa nasion szarańczynu jest równie zmienna jak masa nasion innych roślin, więc ta część opowieści to mit.

Jak przeliczyć karaty na gramy w pamięci?

Tu nie trzeba przybliżeń. Liczbę karatów podziel przez 5, a dostaniesz gramy: 0,5 ct to 0,1 g, a 1,5 ct to 0,3 g. Dzielenie przez 5 to to samo, co pomnożenie przez 2 i przesunięcie przecinka o jedno miejsce w lewo. Gramy na karaty liczysz odwrotnie: pomnóż przez 5, więc 2 g to 10 ct. Błąd wynosi 0%, bo współczynnik 0,2 jest dokładny. Przybliżać trzeba dopiero przy karatach złota: próbę liczysz jako karaty × 41,67, a w pamięci możesz pomnożyć przez 42. Dla 14 karatów wyjdzie 588 zamiast 583,33, czyli wynik zawyżony o 0,8%.

Gdzie spotkasz karaty w Polsce?

Pierścionek zaręczynowy z diamentem

Masę brylantu w pierścionku podaje się w karatach, zwykle z dwoma miejscami po przecinku, np. 0,25 ct albo 0,50 ct. Kamień 0,25 ct waży 0,05 g, a 0,50 ct to 0,1 g. Masę metalu, z którego zrobiono pierścionek, podaje się już w gramach, więc w opisie jednego wyrobu często stoją obok siebie obie jednostki.

Punkty i oznaczenie ct TW

W opisach biżuterii masa drobnych kamieni bywa podana w punktach: 10 pt to 0,1 ct, czyli 0,02 g. Skrót TW (total weight) oznacza łączną masę wszystkich kamieni. Pierścionek z dziesięcioma kamieniami po 0,05 ct ma 0,5 ct TW, czyli razem 0,1 g, choć żaden z kamieni nie waży pół karata.

Biżuteria ze złota

Na złotej biżuterii w Polsce widnieje próba w promilach, np. 585 albo 750, a nie karaty. Karaty złota spotkasz w opisach z zagranicznych sklepów: 14K to 583,33‰, a 18K to 750‰. Pierścionek o masie 3 g z próbą 585 zawiera 1,755 g czystego złota.

Na co uważać przy przeliczaniu karatów?

• Karat masy (ct) i karat złota (K) to dwie różne wielkości o tej samej nazwie. Pierścionek „14 karatów” to stop złota, a nie kamień o masie 2,8 g.
• Masa to nie wielkość kamienia. Szafir jest gęstszy od diamentu (ok. 4,0 g/cm³ wobec 3,52 g/cm³), więc szafir 1 ct ma o ok. 12% mniejszą objętość niż diament 1 ct.
• Polska próba 585 to nieco więcej niż 14 karatów (14,04 K), a 333 nieco mniej niż 8 karatów (7,99 K). Dla 10 i 22 karatów nie ma w Polsce odpowiadającej próby ustawowej.
• Masy złota, srebra i monet bulionowych nie liczy się w karatach. Do tego służą gramy i uncje trojańskie, które przeliczysz na stronie uncje na gramy.

Jak przeliczyć karaty na gramy krok po kroku

1. Sprawdź, czy chodzi o masę kamienia (ct), czy o czystość złota (K).
2. Karaty masy pomnóż przez 0,2 (albo podziel przez 5), żeby dostać gramy. Gramy pomnóż przez 5, żeby dostać karaty.
3. Punkty zamień najpierw na karaty, dzieląc je przez 100: 75 pt to 0,75 ct, czyli 0,15 g.
4. Ułamek karata zamień na liczbę dziesiętną: 1/4 ct to 0,25 ct, czyli 0,05 g.
5. Karaty złota podziel przez 24 i pomnóż przez 1000, żeby dostać próbę w promilach.

Przelicznik na górze strony robi to samo i pokazuje każdy krok obliczenia. Inne jednostki masy, np. kilogramy, funty czy uncje, przeliczysz na stronie konwersja wagi.