Gry na kartce do wydrukowania: państwa-miasta, statki i inne klasyki

Gry na kartce do wydrukowania: państwa-miasta, statki i inne klasyki

Wystarczy kartka, długopis i ktoś do pary. Gry na kartce przetrwały epokę telefonów, bo nie wymagają ładowarki, zasięgu ani konta. Kłopot zaczyna się przy rysowaniu krzywych tabel i siatek, dlatego wygodniej mieć gry do wydrukowania, gotowe w minutę. Poniżej zasady siedmiu klasyków, warianty dla dzieci i odrobina taktyki do statków.

Jakie gry na kartce można wydrukować?

Każda z gier poniżej mieści się na jednej stronie A4. Czas i wiek są orientacyjne.

GraGraczeCzas partiiOd ilu lat
Państwa-miasta2 i więcej2–3 min na rundęok. 8 lat
Statki220–40 minok. 7 lat
Kółko i krzyżyk2około minutyok. 4 lat
Wisielec2 i więcej3–5 minok. 7 lat
Kropki i pudełka2–45–15 minok. 6 lat
Sudoku110–40 minok. 9 lat
Labirynty11–20 minod 3 lat

Jak grać w państwa-miasta? Zasady i punktacja

Ktoś losuje literę i wszyscy wpisują w każdą kolumnę słowo zaczynające się na nią: państwo, miasto, roślinę, zwierzę i tak dalej. Literę wybiera się tak: jedna osoba recytuje w myślach alfabet, druga mówi „stop”. Runda kończy się, gdy pierwszy gracz wypełni wszystkie pola i krzyknie „koniec”, albo po ustalonym czasie.

Potem liczycie punkty. Najpopularniejsza punktacja wygląda tak:

  • 10 punktów za poprawne słowo, którego nie wpisał nikt inny,
  • 5 punktów za słowo, które powtórzyło się u kilku osób,
  • 0 punktów za puste pole albo słowo, które nie pasuje do kategorii,
  • w wielu domach dochodzi 15 punktów, gdy tylko jeden gracz wpisał cokolwiek w danej kolumnie.

Przykład dla litery K przy trzech graczach: Ania wpisuje „Kenia”, Bartek „Kanada”, Celina też „Kanada”. Ania dostaje 10 punktów, Bartek i Celina po 5. Jeśli w kolumnie „Rzeka” tylko Ania wpisała „Kamienna”, w wariancie z premią zgarnia 15.

Przed grą ustalcie, czy uznajecie nazwy obcojęzyczne. Spór o jedno słowo potrafi trwać dłużej niż cała runda.

Jakie litery i kategorie wybrać?

Polski alfabet ma 32 litery. Ą, Ę, Ń, Ó i Y od razu odpadają, bo prawie żadne słowo się od nich nie zaczyna. Zostaje 27 liter, czyli prawie dwie pełne kartki, bo na jednej planszy mieści się 14 rund. Litery Ć, Ś, Ź i Ż zostawcie dla wprawionych: żyrafę znajdzie każdy, państwo na Ż już nikt.

Klasyczny zestaw kategorii to państwo, miasto, zwierzę, roślina, imię i rzecz. Starsi mogą dorzucić potrawę, znaną osobę albo tytuł filmu. Najwięcej śmiechu daje kolumna „Powód do kłótni”: na literę P padają odpowiedzi w rodzaju „pilot od telewizora” albo „pierwszeństwo do łazienki”. Na gotowej tabeli państwa-miasta do druku zaznaczasz kategorie z listy 13 stałych i dopisujesz do trzech własnych, na przykład „Zawód”.

Jak grać w państwa-miasta we dwoje i z dziećmi

We dwoje punktacja 10/5/0 działa bez zmian, za to brakuje presji, bo nikt nie kończy rundy przed tobą. Pomaga limit czasu: 60 sekund na literę dla dorosłych, 90 sekund, gdy gra ktoś młodszy. Stoper w telefonie wystarczy.

Z dziećmi w wieku 6–8 lat lepiej grać na cztery kolumny (państwo, miasto, zwierzę, imię), bez limitu czasu i z łagodnym liczeniem pisowni. „Hiszpańja” to wciąż dobra odpowiedź, ortografię poprawicie po grze. Losujcie łatwe litery: A, B, K, M, P, S, T.

Zaznacz kategorie, dopisz własne i wydrukuj tabelę w poziomie A4. Kolumny wychodzą równe, a jedna kartka starcza na 14 rund.

Wydrukuj planszę do państw-miast →

Jak grać w statki na kartce?

Każdy gracz ma dwie siatki 10×10: na jednej ustawia swoją flotę, na drugiej zapisuje strzały w przeciwnika. Kolumny oznacza się literami A–J, wiersze cyframi 1–10, więc strzał brzmi „B5” albo „J10”. Przeciwnik odpowiada „pudło”, „trafiony” albo „trafiony, zatopiony”. Wygrywa ten, kto pierwszy zatopi całą flotę rywala. Popularny wariant: kto trafi, strzela jeszcze raz.

Kto zaczyna? Jeśli nikt nie chce ustąpić, rzuć wirtualną monetą i po sprawie.

Rozmieszczenie floty

Standardowa flota w polskiej wersji liczy 10 statków:

  • 1 czteromasztowiec (4 pola),
  • 2 trójmasztowce (po 3 pola),
  • 3 dwumasztowce (po 2 pola),
  • 4 jednomasztowce (po 1 polu).

Razem 20 pól, czyli jedna piąta planszy. Statki stawia się w poziomie lub w pionie, a w klasycznej wersji nie mogą się stykać, nawet rogami. Początkujący upychają flotę przy krawędziach, a doświadczony rywal sprawdza je najpierw. Lepiej rozrzucić duże statki po planszy, a jednomasztowce schować tam, gdzie wygląda pusto.

Taktyka szachownicy

Strzelanie na chybił trafił marnuje amunicję. Wyobraź sobie, że plansza jest szachownicą, i celuj tylko w pola jednego koloru. To 50 strzałów, a każdy statek dłuższy niż jedno pole musi przykryć co najmniej jedno z nich. Na początku gry można pójść dalej: strzały co czwarte pole po przekątnej to około 25 pól (24–26, zależnie od pola startowego), a żaden czteromasztowiec się między nimi nie zmieści.

Po trafieniu przechodzisz do dobijania: strzelasz w sąsiednie pola w pionie i poziomie, aż ustalisz kierunek statku. Po zatopieniu zaznacz kropkami wszystkie pola dookoła. Skoro statki się nie stykają, tam na pewno nic nie stoi. Każdy gracz potrzebuje jednej kartki, więc do partii wystarczą dwa wydruki planszy do gry w statki w formacie A4.

Dwa pola bitwy 10×10 z opisanymi współrzędnymi i legendą floty na jednej stronie A4. Drukujesz dwie kartki i możecie zaczynać.

Plansza do statków w PDF →

Kółko i krzyżyk, wisielec, kropki: szybkie gry na kartce dla dwojga

Kółko i krzyżyk to gra na minutę. Między dwoma graczami, którzy nie popełniają błędów, zawsze kończy się remisem, ale dzieci uczą się na niej myślenia o ruch do przodu. Przyda się 9 plansz do kółka i krzyżyka na jednej kartce, w sam raz na turniej do pięciu wygranych.

Wisielec sprawdza się jako gra słowna i ćwiczenie z ortografii. Jedna osoba wymyśla hasło i rysuje kreski za każdą literę, reszta zgaduje. Hasła z rzadkimi literami, jak „jazz” czy „łódź”, ogrywają nawet dorosłych. Na planszach do wisielca z alfabetem do skreślania zmieścisz 4, 6 albo 9 gier na stronie.

Kropki i pudełka wymyślił francuski matematyk Édouard Lucas pod koniec XIX wieku. Gracze na zmianę łączą sąsiednie kropki, a kto zamknie kwadrat, wpisuje w nim inicjał i rusza się jeszcze raz. Na siatce 5×5 partia trwa kilka minut. Siatkę kropek w wybranym rozmiarze wydrukujesz od ręki, a mniejsze plansze zmieszczą się po kilka na stronie.

Sudoku i labirynty do wydrukowania: zabawa w pojedynkę

Sudoku to siatka 9×9, którą wypełnia się cyframi 1–9 tak, żeby nie powtarzały się w żadnym wierszu, kolumnie ani kwadracie 3×3. Łatwa plansza ma około 30 pustych pól, trudna 55. Generator sudoku do druku w trzech poziomach trudności za każdym razem losuje nową planszę.

Labirynty to propozycja głównie dla dzieci. Przedszkolak poradzi sobie z siatką 10×10, ośmiolatek z 25×25, a dorosły przy 35×35 posiedzi 10–20 minut. Gdy drukujesz labirynty dla dzieci, możesz osobno wydrukować wersję z zaznaczoną trasą dla rodzica.

Gry na kartce w podróży, na zastępstwie i wieczorem bez ekranu

Podróż. W pociągu albo w samochodzie najlepiej działają gry, które nie wymagają stołu: wisielec, kółko i krzyżyk, labirynty. Teczka z twardą okładką posłuży za podkładkę.

Lekcja zastępcza. Państwa-miasta łatwo zamienić w powtórkę: na geografii kolumny „Rzeka”, „Góry”, „Stolica”, na biologii „Ssak”, „Ptak”, „Drzewo”. Wisielec utrwala słówka, a statki oswajają z układem współrzędnych.

Wieczór bez ekranu. Zróbcie rodzinny turniej z trzech konkurencji, na przykład państw-miast, kropek i kółka i krzyżyka. Najmłodsi grają w parze z dorosłym.

Najczęściej zadawane pytania

Jakie gry na kartce są dla dwóch osób?

We dwoje najlepiej sprawdzają się statki, kółko i krzyżyk, kropki i pudełka oraz wisielec. Państwa-miasta też działają w duecie, wystarczy grać na czas, na przykład 60 sekund na literę.

Ile punktów daje się w państwach-miastach?

Najczęściej 10 punktów za poprawne słowo, którego nikt inny nie wpisał, 5 punktów za słowo powtórzone u kilku graczy i 0 za brak odpowiedzi. W popularnym wariancie gracz dostaje 15 punktów, jeśli tylko on wpisał cokolwiek w danej kategorii.

Jakich liter nie losować w państwach-miastach?

Polski alfabet ma 32 litery. Ą, Ę, Ń, Ó i Y zwykle się pomija, bo prawie żadne słowo się od nich nie zaczyna. Zostaje 27 liter, a na jednej wydrukowanej planszy mieści się 14 rund.

Ile statków jest w grze w statki?

W standardowej polskiej wersji flota liczy 10 statków: jeden czteromasztowiec, dwa trójmasztowce, trzy dwumasztowce i cztery jednomasztowce. Razem zajmują 20 ze 100 pól planszy 10×10.

Czy statki mogą się stykać?

W klasycznych zasadach nie, nawet rogami. Między statkami musi zostać co najmniej jedno puste pole. Dzięki temu po zatopieniu statku wszystkie pola wokół niego można od razu oznaczyć jako puste.

Jak wydrukować planszę do gry jako PDF?

Na stronie z planszą kliknij „Drukuj / Pobierz PDF”, a w oknie drukowania zamiast drukarki wybierz „Zapisz jako PDF”. Ustaw format A4. Plik możesz potem drukować dowolną liczbę razy.